گزارش جدید CPI : تورم آمریکا هنوز شعلهور نشده
گزارش جدید CPI : تورم آمریکا هنوز شعلهور نشده
تاریخ: شنبه، 25 بهمن
گزارش اخیر شاخص قیمت مصرفکننده (CPI) در ایالات متحده، تصویری نسبتا متعادل و حتی کمی امیدوارکننده از وضعیت تورم ارائه میدهد. برخلاف ترسهایی که بازار در ماههای گذشته داشت، دادهها نشان میدهند که تورم نهتنها جهش نکرده، بلکه در حال حرکت در مسیری کنترلشدهتر است؛ چیزی شبیه به آرام گرفتن یک سیستم بیشازحد داغ.
تورم ماهانه در حدود ۰.۲٪ ثبت شده که عددی ملایم محسوب میشود. این رقم در نگاه اول ساده است، اما پشت آن یک داستان مهم نهفته: اقتصاد آمریکا دیگر در فاز «تورم انفجاری» نیست، بلکه وارد مرحلهای شده که میتوان آن را «تورم چسبنده اما قابل مهار» نامید. یعنی قیمتها هنوز بالا هستند، اما سرعت رشدشان کمتر شده است.
یکی از عوامل کلیدی در این کاهش فشار، افت قیمت انرژی—بهویژه بنزین—و همچنین کاهش هزینههای مرتبط با برق بوده است. انرژی مثل قلب تپنده تورم عمل میکند؛ وقتی آرام میشود، کل بدن اقتصاد هم کمی نفس راحت میکشد. در کنار آن، کاهش قیمت خودروهای دستدوم نقش مهمی در پایین نگه داشتن تورم داشته—بازاری که قبلا یکی از موتورهای اصلی افزایش قیمتها بود.
در بخش مواد غذایی، وضعیت پیچیدهتر است. قیمتها هنوز بالا هستند، اما سرعت افزایششان کمتر شده است. این یعنی مصرفکننده هنوز فشار را حس میکند، اما شدت آن نسبت به قبل کاهش یافته. در همین حال، بخش مسکن (Shelter)—که سهم بزرگی در محاسبه تورم دارد—نشانههایی از کند شدن رشد را نشان میدهد. این بخش معمولا با تاخیر به تغییرات اقتصادی واکنش نشان میدهد، بنابراین هر نشانهای از کاهش فشار در آن، برای تحلیلگران اهمیت زیادی دارد.
اما نکته جالبتر اینجاست: بازارها چگونه این دادهها را تفسیر کردند؟
سرمایهگذاران بلافاصله این گزارش را بهعنوان سیگنالی برای احتمال کاهش نرخ بهره توسط فدرال رزرو در نظر گرفتند. وقتی تورم در حال فروکش باشد، بانک مرکزی دیگر نیازی ندارد با همان شدت قبلی اقتصاد را تحت فشار قرار دهد. این یعنی سیاستهای پولی میتوانند نرمتر شوند—و این خبر خوبی برای بازار سهام، طلا و حتی برخی ارزهاست.
با این حال، اقتصاد همیشه یک داستان خطی و قابل پیشبینی نیست. تورم رفتاری شبیه یک سیستم پیچیده دارد؛ چیزی نزدیک به آنچه در فیزیک به آن «سیستم غیرخطی» میگویند. ممکن است برای مدتی آرام بماند، اما با یک شوک ناگهانی—مثلا افزایش قیمت نفت یا تنشهای ژئوپلیتیکی—دوباره اوج بگیرد.
در واقع، چیزی که الان میبینیم میتواند یکی از این دو سناریو باشد:
- یک «فرود نرم» واقعی، که در آن تورم بدون آسیب جدی به اقتصاد کاهش مییابد
- یا یک آرامش موقتی قبل از یک موج جدید فشارهای قیمتی
و اینجاست که بازی ذهنی بازار شروع میشود. سرمایهگذاران دائما در حال وزنکشی بین این دو روایت هستند.
اگر بخواهیم کمی عمیقتر نگاه کنیم، این وضعیت یادآور یک پارادوکس اقتصادی است:
هرچه دادهها بهتر (تورم کمتر) باشند، احتمال کاهش نرخ بهره بیشتر میشود—و این خودش میتواند دوباره تقاضا را بالا ببرد و تورم را برگرداند. مثل این است که اقتصاد سعی میکند تعادلش را حفظ کند، اما هر حرکت اصلاحی، خودش یک نیروی مخالف ایجاد میکند.
در مجموع، تصویر فعلی نشان میدهد که تورم دیگر آن تهدید فوری و خارج از کنترل نیست، اما هنوز کاملا مهار هم نشده. اقتصاد آمریکا وارد فازی شده که تصمیمگیری در آن سختتر از همیشه است—نه بحران کامل، نه ثبات کامل.
