اینستاگرام و فیسبوک در معرض تغییرات گسترده
اینستاگرام و فیسبوک در معرض تغییرات گسترده
سهشنبه، 27 مرداد
یک پرونده قضایی مهم علیه متا، شرکت مادر فیسبوک و اینستاگرام، در دادگاه فدرال کالیفرنیا وارد مرحله رسیدگی شده است؛ پروندهای که میتواند در صورت شکست متا، تغییرات گستردهای در نحوه فعالیت این دو شبکه اجتماعی ایجاد کند.
ائتلافی دوحزبی از دادستانهای کل ۲۹ ایالت آمریکا، متا را متهم کرده است که فیسبوک و اینستاگرام را بهگونهای طراحی کرده که برای کودکان و نوجوانان اعتیادآور باشد و همچنین درباره ایمنی این پلتفرمها برای کاربران کمسنوسال اطلاعات گمراهکننده ارائه کرده است.
اتهامات مطرحشده علیه متا چیست؟
پرونده حاضر مجموعهای از ادعاهای مرتبط با تأثیر شبکههای اجتماعی بر کودکان و نوجوانان را در بر میگیرد. چهار ایالت کلرادو، کالیفرنیا، نیوجرسی و کنتاکی پرونده اصلی را پیش میبرند و در کنار آنها ۲۵ ایالت دیگر نیز در اتهامات مربوط به حریم خصوصی کودکان مشارکت دارند.
مقامات ایالتی معتقدند متا برخی قابلیتهای فیسبوک و اینستاگرام را با هدف افزایش مدت زمان حضور کاربران طراحی کرده است؛ قابلیتی که به گفته آنها میتواند بهویژه برای کودکان و نوجوانان آثار منفی داشته باشد.
اتهام جمعآوری غیرقانونی اطلاعات کودکان
یکی دیگر از محورهای اصلی پرونده، نحوه جمعآوری و استفاده متا از اطلاعات شخصی کاربران کمسنوسال است.
۲۹ ایالت ادعا میکنند متا اطلاعات مربوط به کودکان را برخلاف قوانین فدرال جمعآوری و استفاده کرده است. این بخش از پرونده میتواند پیامدهای مهمی برای نحوه مدیریت دادههای کاربران زیر سن قانونی در شبکههای اجتماعی داشته باشد.
احتمال جریمه ۱.۴ تریلیون دلاری متا
یکی از جنجالیترین بخشهای این پرونده، میزان احتمالی جریمه متا است.
متا پیشتر در اسناد دادگاه اعلام کرده بود که چهار ایالت اصلی پرونده به دنبال دریافت مجموعاً حدود ۱.۴ تریلیون دلار جریمه هستند. این رقم تقریباً هماندازه ارزش بازار شرکت متا است و در صورت تحقق میتواند پیامد مالی بیسابقهای برای این شرکت داشته باشد.
متا این رقم را غیرمنطقی و فاقد پشتوانه کافی میداند و استدلال کرده است که ایالتها شواهد لازم برای چنین جریمهای ارائه نکردهاند.
متا: ادعاهای ایالتها بیاساس است
متا تمامی اتهامات مطرحشده را رد کرده است.
این شرکت میگوید طی سالهای اخیر اقدامات قابلتوجهی برای افزایش امنیت نوجوانان در پلتفرمهای خود انجام داده و ادعای ایالتها مبنی بر اینکه متا عمداً کاربران جوان را هدف قرار داده، با شواهد موجود سازگار نیست.
متا همچنین معتقد است برخی قابلیتهایی که در این پرونده مورد انتقاد قرار گرفتهاند، در صنعت شبکههای اجتماعی رایج هستند و نباید صرفاً این شرکت مسئول مشکلات گسترده مرتبط با استفاده نوجوانان از اینترنت شناخته شود.
پرونده از افشاگریهای فرانسیس هاوگن آغاز شد
ریشه این پرونده به تحقیقات گستردهای بازمیگردد که پس از افشاگریهای فرانسیس هاوگن، کارمند سابق متا، شدت گرفت.
هاوگن در سال ۲۰۲۱ در برابر کمیتهای از سنای آمریکا شهادت داد که متا از برخی آثار منفی محصولات خود بر کاربران جوان اطلاع داشته و میدانسته چگونه میتوان این محصولات را ایمنتر کرد، اما به گفته او، شرکت در برخی موارد منافع مالی را در اولویت قرار داده است.
پس از این افشاگریها، تحقیقات چندایالتی درباره تأثیر اینستاگرام و فیسبوک بر کودکان و نوجوانان آغاز شد و در نهایت به طرح شکایت در سال ۲۰۲۳ انجامید.
دادگاه چگونه برگزار میشود؟
رسیدگی این پرونده در دادگاه فدرال شهر اوکلند، کالیفرنیا انجام میشود.
هشت عضو هیئت منصفه در این پرونده حضور دارند، اما نقش آنها با یک دادگاه معمولی متفاوت است. این هیئت بهعنوان هیئت منصفه مشورتی فعالیت میکند و تصمیم نهایی را صادر نخواهد کرد؛ قاضی Yvonne Gonzalez Rogers در نهایت درباره پرونده تصمیمگیری خواهد کرد.
این ساختار پس از آن انتخاب شد که دادگاه با درخواست متا برای برگزاری جداگانه پروندهها موافقت نکرد.
احتمال تغییر اساسی در اینستاگرام و فیسبوک
در صورت موفقیت ایالتها، پیامدهای پرونده میتواند تنها به پرداخت جریمه مالی محدود نشود.
مقامات خواهان تغییرات گستردهای در نحوه فعالیت پلتفرمهای متا هستند؛ از جمله:
محدودیتهای سنی و حذف قابلیتهای اعتیادآور
از جمله تغییرات احتمالی میتوان به سختگیری بیشتر در احراز سن کاربران، محدود کردن برخی قابلیتهای مربوط به نوجوانان و حذف یا اصلاح اسکرول بینهایت اشاره کرد.
همچنین ایالتها خواهان تغییر نحوه استفاده از دادههای کودکان و اصلاح برخی الگوریتمهای مورد استفاده برای پیشنهاد و نمایش محتوا هستند.
تأثیر پرونده فراتر از متا خواهد بود
اهمیت این پرونده تنها به فیسبوک و اینستاگرام محدود نمیشود.
شرکتهایی مانند Snap، TikTok و YouTube نیز با مجموعهای از شکایتها و فشارهای قانونی مشابه درباره تأثیر شبکههای اجتماعی بر کودکان و نوجوانان مواجه هستند.
در مجموع، هزاران پرونده از سوی ایالتها، شهرداریها، مناطق آموزشی و خانوادهها علیه شرکتهای بزرگ شبکههای اجتماعی مطرح شده است. بنابراین نتیجه پرونده متا میتواند بهعنوان یک الگوی حقوقی برای پروندههای مشابه مورد استفاده قرار گیرد.
چرا این پرونده برای صنعت فناوری مهم است؟
این دادگاه یکی از مهمترین آزمونهای حقوقی صنعت شبکههای اجتماعی درباره ایمنی کودکان و نوجوانان محسوب میشود.
اگر دادگاه در نهایت به نفع ایالتها رأی دهد، متا ممکن است مجبور شود نهتنها میلیاردها دلار جریمه پرداخت کند، بلکه بخشهایی از طراحی و الگوریتمهای اینستاگرام و فیسبوک را نیز تغییر دهد.
چنین حکمی میتواند فشار قانونی بر سایر شرکتهای فناوری را افزایش داده و نحوه طراحی شبکههای اجتماعی برای کاربران کمسنوسال را در سراسر آمریکا تغییر دهد.
جمعبندی
پرونده ۲۹ ایالت آمریکا علیه متا یکی از مهمترین نبردهای حقوقی این شرکت در سالهای اخیر است. ایالتها میگویند متا با طراحی اعتیادآور اینستاگرام و فیسبوک، آسیبهای احتمالی به کودکان و نوجوانان را افزایش داده و همچنین قوانین مربوط به اطلاعات شخصی کاربران کمسنوسال را نقض کرده است.
متا این اتهامات را رد میکند و میگوید اقدامات گستردهای برای محافظت از نوجوانان انجام داده است. با توجه به احتمال جریمهای تا سقف ۱.۴ تریلیون دلار و امکان اعمال تغییرات گسترده در محصولات متا، نتیجه این پرونده میتواند آینده اینستاگرام، فیسبوک و حتی صنعت شبکههای اجتماعی را تحت تأثیر قرار دهد.