دولت آمریکا از OpenAI در پرونده شکایت نیویورکتایمز حمایت کرد
چهارشنبه، 11 شهریور
دولت آمریکا در پرونده حقوقی مهم میان OpenAI و روزنامه نیویورکتایمز، از شرکت سازنده ChatGPT حمایت کرده است. دولت ترامپ در یک لایحه حقوقی اعلام کرده استفاده از آثار دارای حق کپیرایت برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی، در بسیاری از موارد میتواند مشمول قانون «استفاده منصفانه» یا Fair Use شود.
این موضعگیری میتواند تأثیر مهمی بر مجموعهای از پروندههای حقوقی داشته باشد که در آنها شرکتهای هوش مصنوعی به استفاده بدون مجوز از آثار نویسندگان، ناشران، رسانهها و صاحبان محتوا برای آموزش مدلهای خود متهم شدهاند.
دولت آمریکا در کنار OpenAI قرار گرفت
دولت ترامپ در لایحهای که روز سهشنبه در دادگاه فدرال منهتن ارائه شد، استدلال کرده است که آموزش مدلهای زبانی بزرگ با استفاده از محتوای دارای کپیرایت، بهطور کلی میتواند استفاده منصفانه از آثار محسوب شود.
این نخستینبار به نظر میرسد که دولت آمریکا به شکل رسمی در مجموعه پروندههای مربوط به استفاده شرکتهای هوش مصنوعی از محتوای دارای حق نشر برای آموزش مدلها موضعگیری میکند.
دولت در این پرونده تأکید کرده که آمریکا منافع مهمی در توسعه هوش مصنوعی دارد و محدود کردن بیش از حد نحوه آموزش مدلهای هوش مصنوعی میتواند بر پیشرفت علمی، امنیت ملی و رشد اقتصادی این کشور تأثیر بگذارد.
اختلاف OpenAI و نیویورکتایمز از کجا شروع شد؟
نیویورکتایمز در سال ۲۰۲۳ از OpenAI و مایکروسافت شکایت کرد و مدعی شد این شرکتها بدون اجازه از میلیونها مقاله و محتوای منتشرشده در این روزنامه برای توسعه مدلهای هوش مصنوعی استفاده کردهاند.
این رسانه معتقد است استفاده از آثارش برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی بدون دریافت مجوز یا پرداخت حق استفاده، نقض قانون کپیرایت است.
پرونده نیویورکتایمز تنها یکی از چندین دعوای حقوقی مشابه در آمریکا است. نویسندگان، ناشران، شرکتهای رسانهای و فعالان صنعت موسیقی نیز در پروندههای جداگانه، شرکتهای هوش مصنوعی را به استفاده غیرمجاز از آثار دارای کپیرایت متهم کردهاند.
استدلال دولت درباره «استفاده منصفانه»
یکی از محورهای اصلی استدلال دولت آمریکا این است که آموزش یک مدل هوش مصنوعی با استفاده از محتوای دارای کپیرایت، ماهیتی متفاوت با استفاده مستقیم از همان اثر دارد.
به اعتقاد دولت، مدلهای زبانی با پردازش حجم بسیار بزرگی از اطلاعات، الگوها و روابط موجود در دادهها را یاد میگیرند و از این اطلاعات برای تولید خروجیهای جدید استفاده میکنند. به همین دلیل، چنین فرایندی میتواند ماهیتی «تغییردهنده» یا Transformative داشته باشد.
دولت هشدار داده است که اگر دادگاهها قوانین کپیرایت را به شکلی تفسیر کنند که آموزش مدلهای هوش مصنوعی را بهطور گسترده محدود کند، ممکن است توسعه فناوری و رقابت آمریکا در صنعت هوش مصنوعی با مشکل مواجه شود.
حمایت آمریکا از هوش مصنوعی در برابر حقوق صاحبان محتوا
موضع جدید دولت آمریکا در حالی اعلام شده که اختلاف میان شرکتهای هوش مصنوعی و صاحبان محتوا در ماههای اخیر شدت گرفته است.
از یک طرف، شرکتهایی مانند OpenAI معتقدند آموزش مدلهای هوش مصنوعی باید بتواند از حجم گستردهای از اطلاعات موجود استفاده کند. از طرف دیگر، نویسندگان، رسانهها و هنرمندان میگویند شرکتهای فناوری نباید بتوانند آثار آنها را بدون اجازه برای ساخت محصولات تجاری میلیارددلاری استفاده کنند.
دولت آمریکا اکنون تلاش کرده است میان این دو دیدگاه تعادل برقرار کند. هاوارد لاتنیک، وزیر بازرگانی آمریکا، نیز بر ضرورت حفظ حقوق تولیدکنندگان محتوا در کنار امکان توسعه هوش مصنوعی تأکید کرده است.
این پرونده چرا برای صنعت هوش مصنوعی مهم است؟
نتیجه پرونده OpenAI و نیویورکتایمز میتواند فراتر از دو طرف این دعوا اثرگذار باشد. اگر دادگاه استفاده از محتوای دارای کپیرایت برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی را در شرایط مشخصی استفاده منصفانه تشخیص دهد، شرکتهای فعال در این حوزه میتوانند با اطمینان حقوقی بیشتری به توسعه مدلهای بزرگ ادامه دهند.
در مقابل، اگر دادگاه محدودیتهای گستردهای برای این نوع استفاده تعیین کند، شرکتهای هوش مصنوعی ممکن است مجبور شوند برای دسترسی به دادههای آموزشی، قراردادهای مجوز بیشتری با ناشران، رسانهها و سایر صاحبان حقوق منعقد کنند.
به همین دلیل، پرونده نیویورکتایمز و OpenAI میتواند به یکی از پروندههای تعیینکننده برای آینده رابطه میان هوش مصنوعی و قانون کپیرایت تبدیل شود.
آمریکا به دنبال حفظ برتری خود در هوش مصنوعی است
حمایت دولت از OpenAI را میتوان بخشی از سیاست گستردهتر آمریکا برای حفظ جایگاه خود در رقابت جهانی هوش مصنوعی دانست. دولت ترامپ در نشستهای اخیر G20 نیز از کشورها خواسته است رویکردی متعادل در قبال آموزش مدلهای هوش مصنوعی و استفاده از آثار دارای کپیرایت اتخاذ کنند.
واشنگتن در عین تأکید بر حمایت از حقوق تولیدکنندگان، نگران است قوانین سختگیرانه باعث کاهش سرعت نوآوری و تضعیف شرکتهای آمریکایی در رقابت با چین و دیگر کشورها شود.
در نهایت، تصمیم دادگاه در پرونده OpenAI و نیویورکتایمز میتواند مشخص کند که مرز میان آموزش هوش مصنوعی و نقض کپیرایت در آمریکا دقیقاً کجا قرار خواهد گرفت؛ مرزی که احتمالاً بر آینده صنعت هوش مصنوعی و بازار تولید محتوا تأثیر قابلتوجهی خواهد داشت.
