جایگاه دلار آمریکا بهعنوان دارایی امن زیر سؤال رفت
جمعه 1 آبان
دلار آمریکا در شرایطی که بازارهای مالی جهان با افزایش فشار فروش و نگرانیهای اقتصادی مواجه شدهاند، نتوانسته جایگاه سنتی خود را بهعنوان یکی از مهمترین داراییهای امن حفظ کند. تحلیلگران بانک ING معتقدند افزایش قیمت نفت، نگرانیها درباره صنعت هوش مصنوعی و کاهش بازده اوراق خزانهداری آمریکا باعث شدهاند سرمایهگذاران به سمت ارزهایی مانند ین ژاپن و فرانک سوئیس حرکت کنند.
فرانچسکو پسوله، استراتژیست بانک ING، تأکید میکند که تحولات اخیر بازار ارز نشان میدهد دلار آمریکا در شرایط فعلی نخستین انتخاب سرمایهگذاران برای محافظت از سرمایه در برابر ریسک نیست. در مقابل، ین ژاپن (JPY) و فرانک سوئیس (CHF) بیشترین بهره را از افزایش تقاضا برای داراییهای دفاعی بردهاند.
بااینحال، تحلیلگران این بانک معتقدند احتمال کاهش شدیدتر ارزش دلار در کوتاهمدت محدود است؛ زیرا بازار همچنان احتمال افزایش نرخ بهره فدرال رزرو در ماه دسامبر را در نظر میگیرد و دادههای اقتصادی آمریکا نیز از ادامه رشد فعالیتهای اقتصادی حکایت دارند.
چرا دلار آمریکا جایگاه خود را بهعنوان دارایی امن از دست داده است؟
در معاملات اخیر، بازارهای سهام جهانی تحت تأثیر دو عامل مهم با فشار فروش مواجه شدند. نخست، افزایش قیمت نفت که نگرانیها درباره فشارهای تورمی را تشدید کرده و دوم، افزایش تردیدها درباره چشمانداز صنعت هوش مصنوعی و تأثیر آن بر ارزشگذاری سهام شرکتهای فناوری.
این تحولات باعث کاهش تمایل سرمایهگذاران به پذیرش ریسک شده است. بااینحال، برخلاف دورههایی که افزایش ریسکگریزی به تقویت دلار آمریکا منجر میشد، این بار سرمایهها بیشتر به سمت ین ژاپن و فرانک سوئیس حرکت کردهاند.
به اعتقاد ING، رفتار اخیر بازار ارز نشان میدهد دلار در شرایط فعلی فاصله قابلتوجهی با جایگاه مطلوبترین دارایی امن دارد.
سرمایهگذاران در واکنش به افت بازار سهام، به دنبال داراییهایی هستند که بتوانند در برابر نوسانات شدید مقاومت بیشتری داشته باشند. این تغییر رفتار، تقاضا برای ارزهای دفاعی را افزایش داده و بر ارزش دلار فشار وارد کرده است.
تأثیر نگرانیهای صنعت هوش مصنوعی بر بازار ارز
یکی از عوامل جدیدی که بر رفتار بازارهای مالی تأثیر گذاشته، افزایش نگرانیها درباره چشمانداز سرمایهگذاری در صنعت هوش مصنوعی است.
شرکتهای فناوری و کسبوکارهای مرتبط با هوش مصنوعی در سالهای اخیر نقش مهمی در رشد شاخصهای سهام داشتهاند. در نتیجه، افزایش تردید درباره ارزشگذاری این شرکتها یا بازده سرمایهگذاریهای گسترده در زیرساختهای هوش مصنوعی میتواند فشار فروش را در بازارهای سهام تشدید کند.
در چنین شرایطی، سرمایهگذاران ممکن است بخشی از داراییهای پرریسک خود را کاهش دهند و منابع مالی را به بازارهای کمریسکتر منتقل کنند.
تحلیلگران ING معتقدند نگرانیهای مرتبط با هوش مصنوعی، در کنار افزایش قیمت نفت، از عوامل اصلی تضعیف احساسات ریسکپذیری در بازارهای جهانی بودهاند.
نکته قابلتوجه این است که افزایش ریسکگریزی این بار به تقویت گسترده دلار منجر نشده و بخش مهمی از تقاضای دفاعی به سمت ارزهای ژاپن و سوئیس هدایت شده است.
کاهش بازده اوراق خزانهداری آمریکا و افزایش فشار بر دلار
یکی دیگر از عوامل مهم تضعیف دلار آمریکا، کاهش بازده اوراق خزانهداری این کشور است.
براساس تحلیل ING، رابطه معکوس میان قیمت اوراق قرضه و سهام بار دیگر در بازارهای مالی تقویت شده است. به این معنا که همزمان با افت قیمت سهام، تقاضا برای اوراق قرضه افزایش یافته و بازده آنها کاهش پیدا کرده است.
بازده اوراق خزانهداری ۱۰ساله آمریکا برای نخستین بار در یک ماه گذشته به زیر سطح ۵ درصد رسید.
این کاهش نشان میدهد بازده اوراق بلندمدت آمریکا نسبت به افزایش قیمت نفت حساسیت کمتری پیدا کرده و نگرانیهای مربوط به رشد اقتصادی نقش پررنگتری در تصمیمات سرمایهگذاران ایفا میکنند.
در بخش کوتاهمدت بازار نرخ بهره نیز روند مشابهی مشاهده شده است. نرخ سوآپ دوساله SOFR در معاملات اخیر ۱۵ واحد پایه کاهش یافت و به سطح ۴.۵۰ درصد رسید.
کاهش بازده اوراق و نرخهای سوآپ میتواند جذابیت نسبی داراییهای دلاری را برای سرمایهگذاران بینالمللی کاهش دهد و زمینه را برای تقویت ارزهای رقیب فراهم کند.
چرا ین ژاپن و فرانک سوئیس بیشترین تقاضا را دارند؟
ین ژاپن و فرانک سوئیس بهطور سنتی در دورههای افزایش نااطمینانی اقتصادی و مالی بهعنوان ارزهای امن شناخته میشوند.
این ارزها معمولاً در شرایطی که سرمایهگذاران تمایل کمتری به نگهداری داراییهای پرریسک دارند، با افزایش تقاضا مواجه میشوند.
در معاملات اخیر نیز کاهش شاخصهای سهام جهانی باعث شده است سرمایهگذاران توجه بیشتری به این دو ارز نشان دهند.
از دیدگاه ING، حرکت سرمایهها به سمت ین و فرانک سوئیس نشاندهنده یک چرخش دفاعی در بازار ارز است. در چنین شرایطی، سرمایهگذاران بهجای تمرکز صرف بر اختلاف نرخ بهره، حفظ ارزش سرمایه و کاهش ریسک را در اولویت قرار میدهند.
این رفتار همچنین نشان میدهد که مزیت بازدهی دلار آمریکا لزوماً نمیتواند در تمام دورههای افزایش ریسکگریزی به حمایت از این ارز منجر شود.
آیا احتمال کاهش بیشتر ارزش دلار آمریکا وجود دارد؟
با وجود عملکرد ضعیف دلار در برابر ارزهای امن، تحلیلگران بانک ING معتقدند شرایط برای آغاز یک روند نزولی شدید و گسترده در ارزش دلار هنوز فراهم نشده است.
یکی از مهمترین دلایل این ارزیابی، انتظارات بازار درباره تصمیمات آینده فدرال رزرو آمریکاست.
به اعتقاد فرانچسکو پسوله، برای اینکه معاملهگران احتمال افزایش نرخ بهره در نشست دسامبر فدرال رزرو را به میزان قابلتوجهی کاهش دهند، باید شواهد اقتصادی قویتری مشاهده کنند.
تا زمانی که احتمال افزایش نرخ بهره در ماه دسامبر همچنان در قیمتگذاری بازار وجود داشته باشد، ظرفیت کاهش شدید ارزش دلار محدود خواهد بود.
از سوی دیگر، اگر احساسات ریسکپذیری در بازارهای جهانی بهبود پیدا کند و فشار فروش سهام کاهش یابد، دلار میتواند در برابر بسیاری از ارزهای اصلی به ثبات نسبی برسد.
در چنین سناریویی، بخشی از تقاضای اخیر برای ین ژاپن و فرانک سوئیس نیز ممکن است کاهش پیدا کند.
نقش سیاستهای فدرال رزرو در آینده دلار آمریکا
سیاستهای پولی فدرال رزرو همچنان یکی از مهمترین عوامل تعیینکننده روند دلار در بازار جهانی ارز هستند.
کاهش بازده اوراق خزانهداری و نرخ سوآپ نشان میدهد بخشی از سرمایهگذاران نسبت به ادامه سیاستهای پولی انقباضی آمریکا محتاطتر شدهاند.
بااینحال، بازار هنوز احتمال افزایش مجدد نرخ بهره در ماه دسامبر را بهطور کامل کنار نگذاشته است.
این مسئله میتواند مانع از افت شدیدتر دلار شود، زیرا انتظار برای نرخهای بهره بالاتر معمولاً جذابیت نسبی نگهداری داراییهای دلاری را افزایش میدهد.
تحلیلگران ING معتقدند تا زمانی که انتظارات مربوط به افزایش نرخ بهره فدرال رزرو تغییر اساسی نکند، احتمال اصلاح گسترده ارزش دلار محدود خواهد ماند.
شاخص PMI آمریکا چه تأثیری بر بازار فارکس خواهد داشت؟
یکی از مهمترین رویدادهای اقتصادی مورد توجه معاملهگران، انتشار شاخصهای مدیران خرید (PMI) مؤسسه S&P Global در ایالات متحده است.
این شاخصها وضعیت فعالیت اقتصادی در بخشهای تولیدی و خدماتی را بررسی میکنند و میتوانند اطلاعات مهمی درباره سرعت رشد اقتصاد آمریکا ارائه دهند.
براساس پیشبینی تحلیلگران، انتظار میرود شاخصهای PMI آمریکا تا حدودی تضعیف شوند، اما همچنان در محدوده انبساط اقتصادی باقی بمانند.
قرار گرفتن این شاخصها بالاتر از سطح ۵۰ نشاندهنده گسترش فعالیت اقتصادی است. بنابراین حتی در صورت کاهش نسبی ارقام PMI، باقی ماندن آنها در محدوده انبساط میتواند نشان دهد اقتصاد آمریکا همچنان از رشد برخوردار است.
اگر دادههای منتشرشده مطابق انتظارات باشند و نشانهای از انقباض شدید فعالیت اقتصادی ارائه نکنند، احتمال دارد از ثبات نسبی دلار حمایت کنند.
در مقابل، انتشار آمار بسیار ضعیفتر از پیشبینیها میتواند نگرانیها درباره چشمانداز اقتصاد آمریکا را افزایش دهد و فشار بیشتری بر ارزش دلار وارد کند.
چشمانداز دلار آمریکا در برابر ین و فرانک سوئیس
تحلیل ING نشان میدهد که واکنش بازار ارز به افزایش ریسکگریزی در حال روشنتر شدن است.
در شرایط فعلی، افت بازارهای سهام و افزایش نگرانیهای اقتصادی بیشتر به نفع ین ژاپن و فرانک سوئیس تمام شده است و دلار آمریکا نتوانسته از جایگاه سنتی خود بهعنوان یک دارایی امن بهرهبرداری کند.
بااینحال، ادامه این روند به وضعیت بازارهای مالی و انتظارات مربوط به سیاستهای پولی آمریکا بستگی دارد.
اگر فشار فروش در بازارهای جهانی ادامه پیدا کند، احتمال افزایش بیشتر تقاضا برای ین و فرانک سوئیس وجود دارد. در مقابل، بهبود احساسات سرمایهگذاران میتواند باعث کاهش جذابیت این ارزها و تثبیت دلار شود.
همچنین باقی ماندن شاخصهای PMI آمریکا در محدوده رشد اقتصادی میتواند از دیدگاه محتاطانه ING درباره محدود بودن افت بیشتر دلار حمایت کند.
در مجموع، تحلیلگران این بانک معتقدند دلار آمریکا در کوتاهمدت با چالش مهمی در حفظ جایگاه خود بهعنوان دارایی امن مواجه شده است. بااینحال، انتظارات مربوط به افزایش نرخ بهره فدرال رزرو و تداوم رشد اقتصادی آمریکا میتوانند مانع از کاهش شدیدتر ارزش این ارز شوند.


